Oproep aan formateurs: hervorm autobelastingen voor een houdbaar en eerlijk systeem

Terwijl elektrische auto’s een sleutelrol spelen in schonere, betaalbare en bereikbare mobiliteit, dreigt het Nederlandse autobelastingenstelsel die transitie juist af te remmen. Dat stellen meerdere belangenorganisaties, waaronder de KNAC, in een gezamenlijke oproep aan de formerende partijen. Zij pleiten voor een fundamentele hervorming van de autobelastingen: voorspelbaar, consistent en toekomstbestendig.

Autobelastingen zijn voor de Rijksoverheid niet alleen een belangrijke inkomstenbron, maar ook een krachtig sturingsinstrument. Juist daar wringt het, stellen de ondertekenaars. Elektrisch rijden levert grote maatschappelijke voordelen op, maar zorgt tegelijk voor dalende belastinginkomsten. Een eenzijdige focus op het dichten van dat gat kan de overstap naar elektrisch rijden ernstig vertragen.

Stimulering verdampt, vertrouwen daalt

De afgelopen jaren is de stimulering van elektrische auto’s in hoog tempo afgebouwd. Dat heeft direct effect op het gedrag van consumenten. Zowel particuliere als zakelijke rijders aarzelen om over te stappen op een nieuwe of gebruikte EV. Het sentiment is gekanteld: er zijn inmiddels meer ‘nee-zeggers’ dan automobilisten met een positieve aankoopintentie, blijkt uit de ANWB Elektrisch Rijden Monitor 2025.

Volgens de organisaties is dat een zorgelijke ontwikkeling. Elektrisch rijden geldt juist als de meest zekere en toekomstbestendige route naar schone en betaalbare automobiliteit. Zonder helder en stabiel beleid komt die ambitie in gevaar.

Voorstel voor het regeerakkoord

Voor het nieuwe regeerakkoord doen de organisaties een duidelijke suggestie. Het kabinet zou werk moeten maken van een modernisering van het autobelastingenstelsel, waarin elektrische auto’s op termijn eerlijk bijdragen, zonder dat de totale belastingdruk stijgt. Cruciaal daarbij is een voorspelbaar fiscaal kader, zodat burgers en bedrijven met vertrouwen duurzame keuzes kunnen maken.

Daarnaast pleiten zij voor gericht beleid dat de overstap naar emissievrije voertuigen vergemakkelijkt, bijvoorbeeld via tijdelijke stimulering. Betaalbaar elektrisch rijden geeft het wagenpark een nieuwe impuls, mits ondersteund door een sterk en toekomstbestendig laadnetwerk.

Op langere termijn zou Nederland moeten toewerken naar een andere manier van het belasten van autogebruik, met oog voor privacy, uitvoerbaarheid en brede betaalbaarheid. Zo ontstaat een eerlijk mobiliteitsstelsel dat klimaatdoelen, bereikbaarheid en maatschappelijke welvaart met elkaar verbindt.

Co-creatie als sleutel

Een hervorming van autobelastingen vraagt tijd en zorgvuldige afweging van belangen, erkennen de ondertekenaars. Maatschappelijk draagvlak is daarbij essentieel. Daarom roepen zij het nieuwe kabinet op om deze koers in co-creatie met maatschappelijke partijen uit te werken. Over hun ideeën gaan zij graag in gesprek.

De boodschap aan de formateurs is helder: zonder structurele hervorming van het autobelastingenstelsel komt de verduurzaming van mobiliteit onnodig onder druk te staan. Nu is het moment om richting te kiezen voor de lange termijn.