Video: Fiat 130 Maremma – een niche binnen een niche

Sommige auto’s zijn zeldzaam, andere zijn exclusief. Maar de Fiat 130 Maremma bevindt zich in een categorie op zichzelf: een niche binnen een niche binnen een niche. Het model is gebaseerd op de Fiat 130, een auto die Fiat eind jaren zestig ontwikkelde als prestigieuze vlaggendrager. Niet om grote verkoopaantallen te realiseren, maar om te laten zien dat het Italiaanse merk een luxe reisauto kon bouwen die zich kon meten met de top van de markt, waaronder de Mercedes-Benz S-Klasse.

De vierdeurs Fiat 130 verscheen in 1969 en bleef altijd een zeldzame verschijning. Van de sedan werden uiteindelijk slechts zo’n 15.000 exemplaren gebouwd. Twee jaar later volgde de elegante 130 Coupé, waarvan nog geen 4.500 stuks de fabriek verlieten. Daarmee was ook die uitvoering al een exclusief model.

Bekijk de video over de Fiat 130 Maremma hier

Toch vond designhuis Pininfarina dat het nog bijzonderder kon. In 1974 presenteerde het tijdens de Autosalon van Genève de Fiat 130 Maremma, een stijlvolle shooting brake op basis van de 130 Coupé. De carrosserievorm sloot aan bij een trend die eerder al zichtbaar was bij auto’s als de Reliant Scimitar, Volvo 1800 ES en diverse door carrosseriebouwers omgebouwde Aston Martins. Pininfarina had zelf bovendien al geëxperimenteerd met het concept in de vorm van de Peugeot 504 Riviera.

Trio

Het doel was duidelijk: Fiat overtuigen om de Maremma in productie te nemen. Dat bleek echter weinig realistisch. De reguliere Fiat 130 verkocht al mondjesmaat en een nog exclusievere shooting brake zou commercieel nauwelijks kans van slagen hebben. Toch maakte de Maremma indruk. Fiat-topman Gianni Agnelli was zo gecharmeerd van het ontwerp dat hij een exemplaar voor eigen gebruik liet bouwen. Uiteindelijk ontstonden slechts drie originele Maremma’s.

Replica

Des te opmerkelijker is het dat zich in Nederland een Maremma bevindt. Al bestaat het vermoeden dat dit niet een van de drie originele auto’s van Pininfarina is, maar een bijzonder nauwkeurig gebouwde replica. Waarschijnlijk liet een liefhebber, die geen origineel wist te bemachtigen, de auto door een gespecialiseerde carrosseriebouwer vervaardigen. Dat doet volgens velen niets af aan de aantrekkingskracht van de auto. Integendeel: het feit dat iemand zoveel moeite doet om een dergelijk model na te bouwen, is misschien wel het grootste compliment dat een ontwerp kan krijgen.

Maatwerk

Wie de auto van dichtbij bekijkt, ziet hoeveel vakmanschap erin zit. Vrijwel de gehele achterzijde is maatwerk. De achterklep opent via een constructie waarbij eerst de kentekenplaat opzij moet worden geschoven. Ook de achterruit en de zijruiten lijken speciaal voor deze auto te zijn vervaardigd. De vlakke zijruiten verraden dat waarschijnlijk voor een relatief eenvoudige oplossing is gekozen, maar het eindresultaat oogt overtuigend.

Praktisch is de Maremma bovendien. Achter de grote achterklep schuilt een verrassend ruime bagageruimte, ondanks de verhoging voor de brandstoftank. De achterbank kan bovendien worden neergeklapt, iets wat bij de oorspronkelijke Fiat 130 Coupé niet mogelijk was. Daarmee is de shooting brake niet alleen eleganter, maar ook bruikbaarder.

Hoofdsteunen

Binnenin valt direct de bijzondere bekleding op. De karakteristieke tartan ruitstof geeft het interieur een uitgesproken jaren zeventig-uitstraling, terwijl de zijkanten zijn afgewerkt met velours. Opvallend detail is dat de stoelen geen hoofdsteunen hebben, terwijl die juist standaard waren op de Fiat 130 Coupé. Mogelijk was dat een bewuste keuze om de auto op persfoto’s een eleganter silhouet te geven, al blijft de werkelijke reden gissen.

Ook technisch was de Fiat 130 zijn tijd vooruit. De voorwielophanging maakte gebruik van in lengterichting geplaatste torsiestaven, een constructie die destijds vooral bekend was van Amerikaanse auto’s. Rondom beschikte de 130 bovendien over schijfremmen, iets wat begin jaren zeventig nog lang niet vanzelfsprekend was.

3,2-liter V6

Onder de motorkap ligt een minstens zo bijzonder stuk techniek. De 3,2-liter V6 werd ontworpen door de legendarische motorconstructeur Aurelio Lampredi en leverde 165 pk. Anders dan soms wordt beweerd, is deze motor geen afgeleide van de Ferrari Dino-V6. Wel beschikt hij over twee bovenliggende nokkenassen per cilinderbank en een distributieriem, die onder meer werd toegepast om de motor stiller te laten draaien.

Benzineslurper

Onder liefhebbers staat deze V6 bekend als bijzonder betrouwbaar. Grote revisies zijn zeldzaam; hooguit slijtage aan de nokkenassen komt incidenteel voor. Minder gunstig is het brandstofverbruik. In combinatie met de drietraps BorgWarner-automaat haalt de Fiat 130 in de praktijk slechts ongeveer één liter op vijf à zes kilometer. Volgens kenners is dat deels te wijten aan de gekozen carburateur, die nooit optimaal op de motor zou zijn afgestemd.

Tot slot is er nog een opvallend stijlelement: de kleine spoiler boven de achterruit. Pininfarina schreef deze toe aan een betere aerodynamica, maar minstens zo belangrijk was de praktische functie. De spoiler bood namelijk een elegante manier om de scharnieren van de achterklep uit het zicht te werken.

Het ontwerp van de Maremma kwam van Diego Ottina, een ontwerper die later ook betrokken was bij de ontwikkeling van de Ferrari Testarossa. Dat verklaart wellicht waarom de Fiat 130 Maremma, ruim vijftig jaar na zijn ontstaan, nog altijd geldt als een van de meest fascinerende en zeldzame shooting brakes ooit gebouwd.

Lees het hele verhaal in KNAC De Auto #5-2026 dat op 31 augustus verschijnt.